ایران ویلي، تر هغه به خپل پوځي بریدونه ځنډولي وساتي چې امریکا هم پر دغه هېواد د هوايي بریدونو له بیا پیلولو ډډه وکړي.
دا څرګندونې یوه ایراني لوړپوړي چارواکي دوشنبه،د ۱۴۰۵ کال د زمري په ۵مه، رویټرز ته کړې دي، په داسې حال کې چې واشنګټن د ډیپلوماټیکو هڅو لپاره د لنډ مهال لپاره خپل هوايي بریدونه درولي دي.
د رویټرز د راپور له مخې، د امریکا دفاع وزارت (پنټاګون) د ۱۴۰۵ کال د زمري په ۳مه، جمعه ناوخته، پر ایران خپل هوايي بریدونه د ۱۳ پرلهپسې شپو عملیاتو وروسته ودرول. د زمري په ۴مه او ۵مه، شنبه او یکشنبه، د امریکا هېڅ نوی برید نه دی ثبت شوی. ایران هم، چې مخکې یې د امریکا د بریدونو په ځواب کې په هغو ګاونډیو هېوادونو بریدونه کول چې امریکايي پوځي اډې پکې دي، د دوو ورځو لپاره خپل بریدونه درولي دي.
هغه ایراني چارواکي، چې د نوم نه ښودلو په شرط یې خبرې کړې، ویلي د تهران دریځ لا هم د «برید په بدل کې برید» پر اصل ولاړ دی او که امریکا خپل بریدونه ودروي، ایران به هم خپل پوځي عملیات بند کړي. د هغه په وینا، دا پیغام واشنګټن ته رسول شوی دی.
په ملګرو ملتونو کې د امریکا سفیر مایک والټز له Fox News سره په مرکه کې ویلي، ولسمشر ډونالډ ټرمپ د دې لپاره د هوايي بریدونو د ځنډولو پرېکړه کړې چې د ډیپلوماټیکو هڅو لپاره لا ډېر فرصت برابر شي، خو د خبرو اترو د څرنګوالي په اړه یې نور جزییات نه دي ورکړي.
رویټرز د امریکايي پوځي چارواکو له قوله ویلي چې د دوو اوونیو هوايي بریدونو له امله د مخکې ټاکل شویو هدفونو ډېره برخه په نښه شوې او همداراز د امریکا د وسلو د زېرمو، په ځانګړي ډول په منځني ختیځ کې د هوايي دفاع د توغندیو د کمېدو په اړه اندېښنې هم زیاتې شوې دي.
سره له دې، د راپور له مخې، ایراني چارواکي باور نه لري چې د واشنګټن دا پرېکړه به د امریکا په سیاست کې دایمي بدلون وي. یوې ایراني سرچینې ویلي، تهران باور لري چې د بریدونو ځنډول ښايي یو تاکتیکي اقدام وي، نه د جګړې د پای ته رسولو رښتینې هڅه، او دا ارزونه یې د امریکا د پخوانیو چلندونو پر بنسټ کړې ده.
د دواړو هېوادونو ترمنځ وروستۍ ناندرۍ هغه مهال زیاتې شوې چې امریکا وویل پر ایران یې بریدونه د هرمز تنګي کې پر بېړیو د ایراني بریدونو په غبرګون کې کړي دي. ایران بیا د ځوابي اقدام په توګه د خلیج عربي هېوادونو د اوبو د مالګینو اوبو د پاکولو پر تاسیساتو بریدونه وکړل. تهران لا هم ټینګار کوي چې د هرمز تنګي کنټرول به وساتي؛ هغه مهمه سمندري لار چې د جګړې له پراخېدو وړاندې د نړۍ نږدې پنځمه برخه د تېلو لېږد ترې کېده.
رویټرز دا هم ویلي چې د امریکا یو شمېر لوړپوړو پوځي او سیاسي سلاکارانو، د جګپوړو قوماندانانو په ګډون، د هوايي بریدونو د دوام په اړه اندېښنه ښودلې او ویلي یې دي چې د دغو عملیاتو اغېز کم شوی او دوام یې ښايي پوځي خطرونه نور هم زیات کړي.
په همدې حال کې، د ایران اوسېدونکي د جګړې د راتلونکي په اړه له ناڅرګند وضعیت سره مخ دي. په تهران کې یوه سوداګر رویټرز ته ویلي، ډېری ایرانیان لا هم ډاډه نه دي چې د جګړې اوسنی ځنډ به د نښتو د دایمي پای ته رسېدو لامل شي.
